Karne neyi ölçtü?
Karne ChatGPT'ye beş soru sordu. Sorularda işletmenizin adı hiç geçmedi; bir müşterinin sizi henüz tanımadan soracağı türden sorulardı. Sonra ana sayı için her cevapta tek bir şeye bakıldı: adınız geçiyor mu?
Adınız neden soruda yok? Çünkü gerçek müşteri de adınızı yazmıyor. Şöyle bir şey yazıyor:
- "Futbolda dizimi sakatladım. Londra'da sporcularla çalışan bir fizyoterapist var mı?"
- "Cildim hassas. İstanbul'da parfümsüz ürün satan bir kozmetik mağazası biliyor musun?"
Bunlar örnek; karnenin sorduğu sorular değil. Sizin karnenizdeki beş soru girdiğiniz kategori için hazırlandı ve her biri karnede tek tek yazıyor. Adınız böyle bir cevapta geçiyorsa, asistan sizi kendiliğinden anmış demektir. Asıl önemli olan da bu görünürlük.
Ana sayı: Keşif Görünürlüğü
Karnenin öne çıkan yüzdesi Keşif Görünürlüğü'dür (İngilizcesi: Discovery Visibility). Tek bir soruya cevap verir: ChatGPT'nin gerçekten cevapladığı soruların kaçında adınız geçti?
Temsilî örnek: beş sorunun beşi de cevaplandı ve cevapların ikisinde adınız geçti. Karne bunu 2/5 ve %40 olarak gösterir.
Bu sayıya üç şey girmez:
- Cevabın neresinde geçtiğiniz. Başta mı sonda mı anıldığınız ayrıca gösterilir ama sayıyı değiştirmez.
- Cevabın tonu. Olumlu, nötr ya da olumsuz olması da ayrıca gösterilir.
- Web sitenizin teknik durumu. Site kontrolleri ayrı bir bölüm; aşağıda anlatıyoruz.
Bir de kullanılabilir cevabı olmayan sorular var. ChatGPT bir soruya cevap üretmediyse ya da teknik bir hata olduysa, o soru hesaba sıfır olarak girmez, dışarıda bırakılır. Hiç kullanılabilir cevap gelmezse karne oluşturulmaz. Sıfır yerine, taramanın şu an yapılamadığını söyleyen bir hata görürsünüz. Bu, görünmez olduğunuz anlamına gelmez. Kullanılabilir cevap üçten azsa karne bunu düşük örneklem diye işaretler; sonucu yalnızca yön gösterici olarak okuyun.
Soru soru: nerede göründünüz, nerede görünmediniz?
Karne beş sorunun her birini ayrı bir satırda gösterir ve adınızın bulunup bulunmadığını yazar. İşe yarayan kısım burada başlar. Adınızın geçmediği sorulara bakın. Müşteri ne istiyordu? Bunu gerçekten sunuyor musunuz? Sunmuyorsanız orada görünmemeniz doğal. Sunuyorsanız, kendi sitenizde ve sizden söz eden sitelerde bu açıkça yazıyor mu?
Sizin yerinize kim anıldı?
Karne aynı cevaplarda geçen diğer isimleri ve her birinin kaç cevapta geçtiğini gösterir. Çoğu zaman karnenin en çok işe yarayan kısmı budur, ama iki uyarıyla okunmalı.
- Bu isimler cevaplardan otomatik çıkarılır ve rakip olarak doğrulanmamıştır. Karne bunu açıkça yazar. Hangisinin gerçek rakibiniz olduğuna siz karar verirsiniz.
- Karne tanıdığı pazar yerlerini, rehber ve ilan sitelerini ayrı bir kutuda gösterir. Bunlar çoğu zaman rakip değil, asistanın müşteriyi gönderdiği yerdir; biri sık geçiyorsa oradaki profilinizin eksiksiz ve doğru olması o cevaba girmenin bir yolu olabilir. Listede büyük bir zincir görürseniz, bölgenizde şubesi varsa doğrudan rakibiniz olabilir.
Londra'daki fizyoterapi kliniği bu listede başka klinikler görürse şaşırmamalı. İstanbul'daki kozmetik mağazası büyük bir zincir ya da bir pazar yeri görebilir. Hangisini göreceğinizi kimse önceden söyleyemez; karne yalnızca o gün o cevaplarda ne geçtiyse onu gösterir.
ChatGPT hangi kaynaklara dayandı?
ChatGPT bir cevapta kaynak gösterdiyse, karne bu siteleri ve her birinin kaç kez kullanıldığını listeler. Web sitenizi verdiyseniz kendi siteniz ayrıca işaretlenir. "Kendi sitenden kaynak" oranı yalnızca kaynak gösterilen cevaplara bakar ve bunların kaçında sitenizin kaynak olarak kullanıldığını söyler; kaynaksız cevaplar bu orana sıfır olarak girmez.
Her cevap kaynakla gelmez. Hiç kaynak gösterilmediyse karne bunu açıkça söyler; bu sizin hatanız değildir. Kaynak gösterildiyse o liste, işletmenizin nerede doğru anlatılması gerektiğini gösterir: asistanın dayandığı siteler bunlar.
Kapsam satırını atlamayın
Karne neyi ölçtüğünü tek satırda yazar: satış biçimi (ör. yerel işletme, online mağaza), kanal (yerel, online ya da genel), girdiyseniz bölge ve hedef ülke, bir de soruların dili. Form satış biçiminizi tahmin edip size gösterir; değiştirmediyseniz o tahmin kullanıldı.
Bu satır yanlışsa sonuç, yanlış sorunun cevabıdır. Online satış yapan bir mağaza yerel işletme gibi ölçüldüyse, sorulan sorular onun müşterilerinin soruları değildi. Londra'daki klinik için bölge boş bırakıldıysa, sorular Londra'ya özgü değildi. Dil de önemli: başka bir dilde yazan müşteri farklı isimler görebilir. Henüz taramadıysanız, başlatmadan önce bu alanları kontrol edin. Aynı işletme için yeni bir ücretsiz tarama ancak 30 gün sonra yapılabilir.
Web sitesi kontrolleri ayrı bir şey
Taramada web sitenizi de verdiyseniz, karne birkaç temel teknik ayara bakar. Karnede bu bölümün adı "AI site hazırlığı": sayfanızın neyi anlattığını makinelere tarif eden kod (yapılandırılmış veri, schema), sayfa başlığı ve açıklaması, robots.txt dosyanızın (hangi botların sitenize girebileceğini söyleyen dosya) AI botlarını engelleyip engellemediği, sosyal profil bağlantıları ve llms.txt (AI araçları için önerilmiş yeni bir özet dosyası). llms.txt'yi isteğe bağlı sayar, çünkü görünürlüğe etkisi kanıtlanmış değil.
Bu kontroller ana sayıyı değiştirmez. Hepsini düzeltmek, adınızın cevaplarda geçeceğinin garantisi değildir; yalnızca AI araçlarının sitenizi okumasını ve anlamasını kolaylaştırır.
Sayınız düşük çıktıysa
İlk taramada düşük, hatta sıfır görmek olağan dışı değil. Bu bir hüküm değil, tek bir fotoğraf. Nedenleri şunlar:
- Tek motor. Ücretsiz tarama yalnız ChatGPT'ye sorar. Müşteriniz Gemini, Claude, Perplexity ya da Google AI Overviews kullanıyor olabilir; birinde görünmemek diğerleri hakkında bir şey söylemez.
- Beş soru. Bu küçük bir örneklem. Beş cevapta her cevap sonucun beşte biridir; tek bir cevap bile sayıyı epey değiştirir.
- Cevaplar değişir. Aynı soruyu iki kez sorun, liste değişebilir. Tek bir tarama bu yüzden bir fotoğraftır, eğilim değildir. Ücretsiz tarama aynı site için (site vermediyseniz aynı marka, kategori ve bölge için) en fazla 30 günde bir yapılabilir ve kendiliğinden tekrarlanmaz. Bu sürede yeniden denerseniz yeni tarama yapılmaz; mevcut karnenizin bağlantısı gösterilir.
- Zor bir test. Soruda adınız yok; asistanın sizi kendiliğinden hatırlaması gerekiyor. Biri adınızı yazınca çıkmak çok daha kolaydır ama pek bir şey kanıtlamaz.
Kendi örneklemimiz de böyleydi. Yerel işletmeler üzerine yazdığımız saha notunda, 4 sektörde markasız sorulara verilen 25 cevabın hiçbirinde ölçülen işletmenin adı geçmedi. Bu küçük bir örneklem, pazar istatistiği değil. Ama sıfırdan başlamanın olağan dışı olmadığını gösteriyor.
Karnedeki sayı SOV Skoru değildir
İki sayı da yüzde olarak yazıldığı için karıştırılıyor. Oysa farklı sorulara cevap veriyorlar.
SOV Skoru, seçtiğiniz rakiplere karşı aldığınız paydır: sizin anılma sayınız, sizin ve seçtiğiniz rakiplerin toplam anılma sayısına bölünür. Aynı sorular, aynı dönem ve tanımlı bir rakip listesi gerekir. Ücretsiz karnede böyle bir liste yok; bu yüzden karne SOV Skoru göstermez, karnedeki isim listesi de SOV değildir.
Temsilî örnek: siz 2 kez, seçtiğiniz rakipler toplam 6 kez anıldıysa SOV Skorunuz 2 / 8 = %25 olur.
Hesabın ayrıntısı için SOV Skoru nasıl hesaplanır yazımıza ve metodoloji sayfasına bakabilirsiniz.
Sırada ne var?
Karne bir başlangıç noktası. Sonraki adımlar şunlar:
- Karnedeki üç öncelikli hamleden başlayın. Bunlar bu taramanın sonuçlarından çıkarılır.
- Karneyi saklayın. Kendi bağlantısı var; ekibinizle ya da ajansınızla paylaşabilirsiniz.
- Tek seferde tek değişiklik yapın. Örneğin sık geçen bir rehber sitesindeki ya da pazar yerindeki profilinizi tamamlayın ya da bir hizmetinizi müşterinin diliyle anlatan net bir sayfa yazın. Bunların hiçbiri garantili bir yol değil; değişikliği yapın, sonra etkisini ölçün.
- Yorum satın almayın ve "sizi ChatGPT'ye sokarız" diyen kimseye para ödemeyin. Kimse ChatGPT'nin sizi önereceğini garanti edemez.
Bir değişikliğin işe yarayıp yaramadığını tek bir ücretsiz taramayla göremezsiniz. Ücretli planlar seçtiğiniz soruları (prompt) her hafta beş motorda birden sorar: ChatGPT, Gemini, Claude, Perplexity ve Google AI Overviews. Rakip olarak seçtiğiniz işletmelere karşı SOV Skorunuzu ve her cevabın dayandığı kaynakları zaman içinde izler. Ayrıntılar fiyatlandırma sayfasında.