Modül 3 · Ders 2/3 · ~12 dk okuma
0/21 ders okundu · İlerlemeniz yalnız bu tarayıcıda tutulur.
Bir cevaptaki kaynakları sınıflamak ve kendi sitenizi bulmak
Bir AI cevabının kaynaklarını türüne ve sahibine göre nasıl sınıflarsınız? Kendi sitenizin kaynak gösterilip gösterilmediğini doğru okumayı öğrenin.
Öğrenme hedefleri
- Bir cevabın kaynaklarını türüne ve sahibine göre sınıflar.
- Motorun döndürdüğü kaynağı, cevap metnine yazılmış bir adresten ayırır.
- Kendi sitesinin kaynak gösterilmediği durumu, hiç kaynak kanıtı olmayan durumdan ayırır.
- Birkaç cevaptan kaynak türlerinin dağılımını çıkarır ve bu dağılımın sınırlarını bilir.
Bu derste
İlk derste kaynak türlerini tanıdık. Şimdi bunları gerçek bir cevaba uygulayacağız. Önce bir cevabı beş adımda sınıflayacağız. Sonra kendi sitenizin kaynak gösterilip gösterilmediğini doğru okumayı göreceğiz. En sonda birkaç cevabı birlikte değerlendireceğiz.
Beş adımda sınıflama
1. Görünen kaynakları listeleyin. Yalnız motorun kaynak olarak gösterdiği bağlantıları alın. Cevap metninin içine yazılmış bir web adresini ayrıca not edin. Bu adres referans için saklanabilir, ama motorun kaynak kanıtı sayılmaz. Bkz. Citation kanıtı.
2. Türünü yazın. Her kaynağa ilk dersteki altı türden birini verin: kendi siteniz, pazar yeri, şikâyet sitesi, yerel haber veya sektör yayını, forum, karşılaştırma listesi. Hiçbirine uymayanlar için "diğer" yazın. Uydurma bir tür açmayın.
3. Sahibini yazın. Kaynak sizin mi, bir rakibinizin mi, yoksa üçüncü bir tarafın mı? Rakibin kendi sitesi ayrı bir sahiplik durumudur. Bu sayfa cevapta rakibin kendi beyanının yer aldığını gösterir.
4. Hangi cümleyi desteklediğine bakın. Bazı motorlar kaynağı cümlenin yanında gösterir, bazıları cevabın altında yalnız bir liste verir. Eşleştirebiliyorsanız yazın. Eşleştiremiyorsanız tahmin yürütmeyin, "eşleşmedi" yazın.
5. Tonu not edin. Kaynak markanız hakkında olumlu, nötr ya da olumsuz bir şey mi söylüyor? Bu sizin çalışma notunuzdur, bir ölçü değildir.
Kendi siteniz kaynak mı? Üç ayrı durum
Bu soru göründüğünden daha dikkat ister. Üç durum birbirinden farklıdır:
- Kaynak gösterildi. Motorun kaynak kanıtı alındı ve kaynaklardan biri sizin sitenizdir.
- Kaynak kanıtı var, siteniz yok. Kanıt alındı ama sitenizi göstermiyor. Kaynak kanıtını destekleyen bir motorun hiç kaynak göstermediği cevap da buraya girer. Bu cevap paydada kalır ve ıska sayılır.
- Kaynak kanıtı yok. Bu motor kaynak kanıtı sunmuyor ya da bu cevabın kanıtı alınamadı. Paydaya girmez, sıfır sayılmaz.
Üçüncü durum "sitenize atıf yok" anlamına gelmez. Orada ölçülebilecek bir kanıt yoktur. Tanım için: Owned-Site Citation Coverage.
Bir hatırlatma: sitenizin kaynak gösterilmesi, markanızın önerildiği anlamına gelmez. Markanızın anıldığı anlamına bile gelmeyebilir. Bu üç kavramı Modül 1'in üçüncü dersinde ayırmıştık.
Çalışılmış örnek (temsilî)
Aşağıdaki cevaplar kurgusaldır. "Acme Spor" kurgusal bir markadır. Sorular bu ders için yazılmıştır, sayılar gerçek bir ölçüme dayanmaz.
Aynı hafta Acme Spor'un anıldığı beş cevabın kaynakları şöyle. A, B, D ve E aynı motordan geldi. C ise kaynak kanıtı sunmayan başka bir motordan geldi.
- Cevap A: bir pazar yeri ürün sayfası, bir şikâyet sitesi sayfası, acmespor.example/iade
- Cevap B: bir karşılaştırma blogu, bir forum başlığı
- Cevap C: kaynak kanıtı yok (bu motor kaynak kanıtı sunmuyor)
- Cevap D: bir yerel haber sitesi, acmespor.example/magazalar
- Cevap E: bir pazar yeri ürün sayfası, bir karşılaştırma blogu, bir rakibin kendi sitesi
Tür dağılımı (kaynak kanıtı olan dört cevaptaki 10 kaynak):
- Pazar yeri: 2
- Kendi site (Acme Spor): 2
- Karşılaştırma blogu: 2
- Şikâyet sitesi: 1
- Forum: 1
- Yerel haber: 1
- Rakibin sitesi: 1
Kendi siteye atıf: Kaynak kanıtı olan cevaplar A, B, D ve E, yani 4 cevap. Bunların ikisinde (A ve D) Acme Spor'un sitesi var. Kendi siteye atıf oranı 2 ÷ 4 = %50.
C cevabı paydaya girmez. Onu "atıf yok" diye sayarsanız sonuç 2 ÷ 5 = %40 çıkar. Bu yanlış olur, çünkü C'de ölçülebilecek bir kanıt yoktu.
C, kaynak kanıtı sunan bu motordan gelip hiç kaynak göstermeseydi paydada kalırdı. Doğru sonuç o zaman 2 ÷ 5 = %40 olurdu.
Bu dağılımdan ne çıkar, ne çıkmaz
Çıkarabileceğiniz şeyler:
- Bu örnekte Acme Spor'un anıldığı cevaplar pazar yerlerine ve karşılaştırma bloglarına en az kendi siteleri kadar dayanıyor.
- Kendi siteden yalnız iade ve mağazalar sayfaları kaynak olmuş. Ürün ve fiyat sayfaları hiç görünmüyor. Bu, incelemeye değer bir ipucudur.
- Şikâyet sitesi bir kez görünmüş. A cevabında hangi cümleyi desteklediğine bakmak gerekir.
Çıkaramayacağınız şeyler:
- Beş cevap, tek haftada alınmış küçük bir örnektir. Genel durumu göstermez. Modül 2'de gördüğümüz gibi tek bir örnek yanıltabilir.
- Dağılım, bir kaynağın neden seçildiğini söylemez.
- Motorun okuyup göstermediği sayfaları göstermez.
- Kendi sitenin kaynak olması, markanın önerildiği anlamına gelmez.
Pratik: bir kaynak tablosu tutun
Bu sınıflamayı her seferinde aynı biçimde yapmak için basit bir tablo yeterlidir. Önerilen sütunlar şunlar: tarih, motor, soru, kaynak adresi, tür, sahip, desteklediği cümle, ton.
Karşılaştırma yapabilmek için iki kuralı koruyun:
- Aynı soru setini kullanın.
- Benzer koşullarda ölçün: aynı motorlar ve benzer bir zaman aralığı.
Soru setini değiştirirseniz eski ve yeni dağılımlar doğrudan karşılaştırılamaz. Bunu Modül 6'da ayrıntılı göreceğiz.
Özet
- Bir cevabı beş adımda sınıflayın: görünen kaynaklar, tür, sahip, desteklenen cümle, ton.
- Cevap metnine yazılmış adres, motorun kaynak kanıtı sayılmaz.
- "Siteniz kaynak değil" ile "kaynak kanıtı yok" farklı durumlardır. Kaynak kanıtı sunan bir motorun hiç kaynak göstermediği cevap paydada kalır ve ıska sayılır. Kanıtı alınamayan cevaplar ve kanıt sunmayan motorların cevapları paydaya girmez, sıfır sayılmaz.
- Temsilî örnekte kendi siteye atıf oranı 2 ÷ 4 = %50'dir. Kanıt sunmayan motordan gelen C'yi sıfır saymak sonucu yanlış biçimde %40'a düşürür. C bu motordan gelip boş kaynak listesi gösterseydi %40 doğru olurdu.
- Kaynak dağılımı ipucu verir. Nedeni kanıtlamaz, gizli havuzu göstermez ve küçük örnekte genellenemez.